Archive for the ‘પ્રાર્થના’ Category

સંવત્સરી … મિચ્છામી દુક્કડમ …..

સપ્ટેમ્બર 5, 2016

જય શ્રીકૃષ્ણ મિત્રો/વડીલો,

          આજે છે પર્યુષણ પર્વનો આઠમો દિવસ જે સંવત્સરી તરીકે ઓળખાય છે. પર્યુષણ પર્વના આઠે દિવસોમાં આજના દિવસનો ખૂબ મહત્વ ધરાવે છે. સાત દિવસ સાધનાના હતા જ્યારે આઠમો દિવસ સિદ્ધિનો છે. જૈન ધર્મીજનોની આ દિવાળી છે, જેમ દિવાળી આવતા આખાય વર્ષના ચોપડા તપાસાય, લેણી-દેણીના હિસાબ ચોખ્ખા કરાય છે, નફા-તોટાની તારવણી કરાય છે. તેમ આજે સંવત્સરીના દિવસે એકાંતમાં બેસીને શાંત ચિત્તે આપણા જીવનના ચોપડા તપાસવાના છે. વીતેલા વર્ષ દરમિયાન થઈ ગયેલા અનેક દુષ્કૃત્યો બદલ અંતરથી પશ્ચાતાપ કરવાનો છે અને ફરીથી એવી ભૂલો ન થાય તે માટે સંકલ્પ કરવાનો છે. ક્રોધ અને અહંકારના આવેશમાં આવી જેની પણ સાથે વેર વિરોધ અને કલેશ કંકાશ થયો હોય તે બધાની અંત:કરણથી ક્ષમા યાચના માંગવાની છે. પ્રતિક્રમણ કરવાનો આ પાવન પર્વ છે. તો વળી પુજ્યપાદ રશ્મિરત્ન્સૂરિશ્વરજી મહારાજ સાહેબ આ પર્યુષણ પર્વની વ્યાખ્યા આ પ્રમાણે આપે છે.

P = પર્વની ઉજવણી કરવી

A = આરાધના કરવી

R = રાગ-દ્વેષ દૂર કરવા

Y = ગુણોની યાતના કરવી

U = ઉપવાસ તપ કરવા

S = સમતા રૂપ સામાયિક કરવી

H = હંમેશ પ્રભુ દર્શન કરવા.

A = અઠ્ઠાઈ, અઠ્ઠમ તપ કરવા

N = નીવિ-એકાશન તપ કરવા, નમ્રતા રાખવી.

તો ચાલો આજે આપણે માણીએ એક આ રચના અને સૌને મિચ્છામી દુક્કડમ….

samvatsari

વીત્યા  વર્ષમાં મેં  ઘણાને દૂભવ્યા હશે,

કોઈ નયન મારા થકી ભીનાં થયા હશે.

મારા થકી ઘવાયુ હશે કોઈનું સ્વમાન,

ક્યારેક હું હઈશ આપીન જબાન.

ગુસ્સે થયો હોવા છતાં ખોટું હસ્યો હોઈશ,

ન બોલવાનું કેટલું બોલી ગયો હોઈશ.

ન મળવાના મેં બહાનાઓ કાઢ્યા હશે હજાર,

બીજાના દુ:ખનો મેં નહીં કીધો હશે વિચાર.

કોઈને માથે ઉભો હઈશ હું બનીને બોજ,

કોઈના નીચા જોણામાં લીધી હશે મેં મોજ,

કીધા હશે મેં કોઈના તદ્દન ખોટા લખાણ,

અમથા જ મેં કર્યા હશે આક્ષેપ ને ખેંચતાણ.

આજે રહી રહીને બધું યાદ આવે છે,

નીતર્યાં હૃદયના દ્વારથી એક સાદ આવે છે.

કહી દઉં કે કેટકેટલી ભૂલો કરી છે મેં,

મનમાં અહમની કેવી દિવાલો ઘડી છે મેં.

માફી તમારી માંગતા લાગે છે બહું શરમ,

આથી જ કહું છું દૂરથી, મિચ્છામી દુક્કડમ.

પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો ત્રીસમો અધ્યાય અને સાસુ વહુની વાર્તા…..

જુલાઇ 16, 2015

જય શ્રીકૃષ્ણ મિત્રો/વડીલો,

          આજે છે પવિત્ર પાવન પુરૂષોત્તમ માસનો છેલ્લો દિવસ તો આ અમાસ ના શુભ દિને માણીએ પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો ત્રીસમો અધ્યાય અને સાસુ વહુની વાર્તા…..

 

અધ્યાય ત્રીસમો : પુરૂષોત્તમ વ્રતનું દાન માહાત્મ્ય અને કથાશ્રવણ

IMG-20150713-WA0001

(આ ચિત્ર દ્વારકા મંદિરના દ્વારકાધીશના પુરૂષોત્તમ માસના શણગારનો છે)

          નારદ બોલ્યા : “હે સ્વામી શ્રી નારાયણ ! આપે સર્વ સાનોમાં કાંસાના સંપૂટના દાનને શ્રેષ્ઠ કહ્યું છે તેનું કારણ આપ જણાવશો ?”

શ્રી નારાયણ બોલ્યા : “હે બ્રાહ્મણ ! પહેલાં એક વખતે પાર્વતીજીએ આ પુરૂષોત્તમ માસનું વ્રત કર્યું હતું તે વેળા તેમણે શ્રી મહાદેવજીને પૂછ્યું હતું કે “હે દયાના સાગર શિવજી ! મારે ક્યું ઉત્તમ દાન દેવું જોઈએ, જેથી મેં કરેલું પુરૂષોત્તમનું વ્રત સંપૂર્ણતા પામે ?”

શિવજી બોલ્યા : “હે સુંદર મુખવાળી ! પુરૂષોત્તમ માસમાં કોઈ પણ દાન એવું છે જ નહીં કે તે પૂર્ણ ગણાય. આ વ્રતની પૂર્ણતા માટે સંપૂટ આકારના આખા બ્રહ્માંડને દાનમાં આપી દેવું. એ બ્રહ્માંડના પ્રતિનિધિ રૂપે કાંસાનો સંપૂટ કરવો. તેમાં ત્રીસમાલપુડા મૂકી તેને સાત તાંતણા વીંટાળી અને તે પછી તેની વિધિ પ્રમાણે પૂજા કરી વ્રતની સંપૂર્ણતા માટે કોઈ વિદ્વાન બ્રાહ્મણને તેનું દાન કરવું.”

શ્રી નારદજી બોલ્યા : “હે પ્રભુ ! આપની પાસેથી આ ઉત્તમ માહાત્મ્ય સાંભળી મને ઘણી જ તૃપ્તિ થઈ છે. હવે મારે સાંભળવાનું કાંઈ બાકી રહેતું નથી.”

શ્રી પુરૂષોત્તમ કથા શ્રવણ – માહાત્મ્ય

          સુતપુરાણી બોલ્યા : “હે શૌનકાદિ મુનિઓ ! જે લોકો આ ઉત્તમ પુરૂષોત્તમ માસનું સેવન કરતાં નથી અને સંસારમાં જ રચ્યાપચ્યા રહી તેની કથા પણ સાંભળતા નથી, તેઓ મનુષ્યોમાં અધમ છે, એટલું જ નહી પણ તેઓ આ સંસારમાં અવરજવર કર્યા કરે છે; જન્મે જન્મે અભાગિયા થાય છે અને પુત્ર, મિત્ર, સ્ત્રી તથા સગાસંબંધીઓના વિયોગથી દુ:ખી રહ્યા કરે છે.

હે બ્રાહ્મણો !  આ પવિત્ર પુરૂષોત્તમ માસનું માહાત્મ્ય નિરંતર આદરથી સાંભળવા યોગ્ય છે. કેમકે તે સર્વ ઈચ્છિત પદાર્થને આપનારું છે અને તેનો એક શ્લોક સાંભળવાથી પણ બ્રાહ્મણ બ્રહ્મતેજવાળો અને રાજા તથા વૈશ્ય ધનપતિ થાય છે અને શૂદ્ર ઉત્તમપણું પામે છે. એટલું જ નહી, શુદ્ર જાતિના લોકો કે જેઓ પશુઓ જેવું જીવન ગાળનારા છે, તેઓ બધા પણ આ ઉત્તમ માહાત્મ્ય સાંભળી મુક્તિ પામે છે.

જે માણસ આ પુરૂષોત્તમ માહાત્મ્ય લખીને પોતાના ઘરમાં રાખે છે તેના ઘરમાં સર્વ તીર્થો નિરંતર વિલાસ કરે છે.

પુરૂષોત્તમ માસમાં ભગવાન શ્રીકૃષ્ણનું આ રીતે ધ્યાન કરવું : “ગોવર્ધન પર્વતને હથેળીમાં ધારણ કરનારા, ગોવાળના વેશમાં ગોકુળમાં ઉત્સવ રચનારાઅને ગોપીઓને પ્રિય પરમેશ્વર શ્રી ગોવિંદને હું વંદન કરું છું. મેઘ જેવા શ્યામ, બે ભૂજાવાળા, મોરલીને ધારણ કરવાવાળા, સુશોભિત પીળાં વત્રો ધારણ કરનારા, સુંદર અને રાધિકાજી સહિત શ્રી પ્રભુ પુરૂષોત્તમને હું વંદન કરું છું.”

આ પ્રમાણે અપાર મહિમાવાળા અને અનંત પુણ્ય આપનારા અને બધા મહિનાઓમાં ઉત્તમ શ્રી પુરૂષોત્તમ માસનું માહાત્મ્ય સાંભળી શૌનક આદિ સર્વે મુનિઓ અત્યંત હર્ષ પામ્યા. ઋષિઓ બોલ્યા : “ઓ મહાભાગ્યશાળી સુત ! તમને ધન્ય છે. પુરૂષોત્તમ માસની કથા સાંભળી અમે કૃતાર્થ થઈ ગયા. હે પુરાણવેત્તાઓના શિરોમણિ ! તમે ઘણું લાંબું જીવો.”

“તમારા મુખકમળમાંથી નીકળેલી ભગવાનની કથારૂપ અમૃતનું પાન કરવા આતુર આ નૈમિષાસન તમને અર્પણ કર્યું છે તો જ્યાં સુધી ભગવાનની પવિત્ર કીર્તિ આ પૃથ્વી પર ફેલાયેલી રહે છે ત્યાં સુધી અહીં મુનિવરોની સભામાં શ્રીહરિની સુંદર કથા કહ્યા કરો.

એમ બ્રાહ્મણોના આશીર્વાદ ગ્રહણકરીતે સમગ્ર બ્રાહ્મણોને પ્રદક્ષિણા તથા નમસ્કાર કરી સુત પુરાણી પોતાનું નિત્ય કર્મ કરવા ગંગા નદી પર ગયા. તે પછી નૈમિષારણ્યમાં રહેતા એ બ્રાહ્મણો પરસ્પર કહેવા લાગ્યા કે આ પુરૂષોત્તમ માસનું માહાત્મ્ય દિવ્ય, સર્વ કરતાં શ્રેષ્ઠ પુરાણુ તથા ઈચ્છિત પુરુષાર્થ આપવામાં કલ્પવૃક્ષ સમાન છે.

“ શ્રી બૃહન્નારદીય પુરાણ” ના પુરૂષોત્તમ માહાત્મ્યનો

“પુરૂષોત્તમ વ્રતનું દાન માહાત્મ્ય અને કથાશ્રવણ” નામનો ત્રીસમો અધ્યાય સંપૂર્ણ.

 

હવે પતિતપાવન પુરૂષોત્તમ માસની કથાનું રસપાન કરીએ.

સાસુ વહુની વાર્તા

AM (22)

ધરમપુર ગામમાં એક ડોશી દીકરા ને વહુ સાથે રહે. ડોશી ધાર્મિક સ્વભાવના. વ્રત-તપ કરે, ધર્મ-ધ્યાન કરે. એવામાં પાવન પુરૂષોત્તમ માસ આવ્યો. સાસુએ આખો પુરૂષોત્તમ માસ વ્રત કરવાનો સંકલ્પ કર્યો. ગામમાં સઘળી સ્ત્રીઓ પણ વ્રત કરતી હતી તે જોઈ દીકરાની વહુનેય વ્રત કરવાની ઈચ્છા થઈ. તેણે સાસુને વાત કરી : “બા ! હુંય પુરૂષોત્તમ માસનું વ્રત કરું.”

પણ વહુની વાત સાંભળી ડોશી છણકો કરીને બોલી કે “જોઈ ના હોય તો મોટી ભક્તાણી. ઘરમાં બેસીને ધર્મ-ધ્યાન કરો, કાંઈ વ્રત-તપ કરવા નથી, હું બેઠી છું વ્રત કરવાવાળી.”

બિચારી વહુ શું બોલે ? એણે તો મન વાળી લીધું ને ઘેર બેઠાં વ્રત આદર્યું. તેણે વિચાર્યું કે પ્રભુનું ભજન ક કરવું છે ને, તો પછી ઘેર બેસીને વ્રત કરવું. વળી, કહ્યું છે ને કે મન ચંગા તો કથરોટ મેં ગંગા. વહુ તો કથરોટમાં પાણી ભરીને સ્નાન કરે. પુરૂષોત્તમ પ્રભુની પૂજા કરે. આંગણામાં બેસીને વાર્તા કરે. માંગવા આવનાર બ્રાહ્મણને દક્ષિણા આપે.

એક દિવસ સાસુ નદીએ નહાવા ગઈ. નહાતાં નહાતાં આંગળીએ પહેરેલી વીંટી ખોવાતાં સાસુ તો રઘવાઈ થઈ ગઈ. ઘણી ગોત કરવા છતાં વીંટી ન મળી એટલે સાસુ ઉતરેલા મોંએ ઘેર આવી.

આ બાજુ વહુ કથરોટમાં સ્નાન કરતી હતી. સ્નાન કરતાં કરતાં કથરોટમાં વીંટી દેખાણી. વહુ ઓળખી ગઈ કે આ તો મારા સાસુજીની વીંટી. ભૂલથી પડી ગઈ લાગે છે.

સાસુ ઘેર આવ્યા ત્યારે વહુએ વીંટી આપીને બધી વાત કરી. સાસુને વીંટી જોઈ ઘણું અચરજ થયું, પણ છણકો કરીને વીંટી લઈ લીધી.

બે દિવસ પછી સાસુ નદીએ નહાવા ગયા ત્યારે નદીમાં નહાતાં નહાતાં ગળામાં પહેરેલો હાર પાણીમાં પડી ગયો. સાસુ બહાવરી બની ગઈ. કથા-વાર્તા સાંભળવાનું પડતું મેલીને સાસુ તો હાર શોધવા લાગી.

સાસુ તો કપાળ કૂટતી કૂટતી ઘેર આવીને કકળાટ કરવા લાગી. ત્યાં જ વહુએ આવીને હાર સાસુના હાથમાં મૂકતાં કહ્યું: “બા ! આ તમારો હાર મને કથરોટમાંથી મળ્યો છે, તમે નક્કી ભૂલી ગયા હશો.”
હવે સાસુના વિસ્મયનો પાર ના રહ્યો. આવું ચળીતર તો કદી જોયું નથી કે જાણ્યું નથી. વસ્તુ નદીમાં ખોવાય અને નીકળે કથરોટમાં. નક્કી આ વહુ ડાકણ લાગે છે. નક્કી મેલી વિદ્યા જાણતી લાગે છે. સાસુના મનમાં ગભરાટ વ્યાપ્યો. ડાકણનો ભરોસો નહીં. ખીજે તો લોહી પીતાં પણ ના અચકાય. કાલ ઊઠીને છોકરા થાય અને તેને ભરખી જાય તો વંશવેલો રહે નહીં.

સાસુના ગભરાટનો પાર નથી. આ ડાકણનો ઈલાજ કરવો પડશે. નહીં તો ધનોત-પનોત કાઢી નાંખશે. એ તો ગઈ રાજાના મહેલે. રાજાને બધી વાત કરી : “મારા છોકરાની વહુ ડાકણ છે. મેલી વિદ્યાની જાણકાર છે. જાત-જાતનાં ચળીતર કરે છે. પહેલાં અમને, પછી પડોશીને અને પછી ધીમે ધીમે આખા રાજને અને તમનેય ભરખી જશે, માટે એને મોતને ઘાટ ઉતારો.”

રાજા સમજુ અને વિવેકી હતો. જોયા જાણ્યા વગર સત્યને પારખ્યા વગર તે કોઈ પગલું ભરવા માંગતો નહોતો. એટલે એણે ડોશીને આશ્વાસન આપ્યું : “માજી! તમે શાંતિ રાખો. આ પવિત્ર પુરૂષોત્તમ માસ્સ ચાલે છે એટલે મારાથી કોઈ જીવહત્યા થાય નહીં. આ મહિનો પૂરો થયે હું ચોક્કસ તમારી વહુનો ઈલાજ કરીશ.” આમ રાજાએ ડોશીને ધીરજ બંધાવી. રાજાના વચનથી ડોશીને હૈયે શાંતિ થઈ.

મહિનો પૂરો થયા પછી રાજાએ મોટો યજ્ઞ કર્યો. વિદ્વાન બ્રાહ્મણોને નોંતર્યા. આખું ગામ યજ્ઞનાં દર્શને આવ્યું. વહુ બોલી કે “બા હુંય આવું. યજ્ઞનાં દર્શન થાય તો જનમારો સફળ થાય.” ત્યારે સાસુ ધમકાવતાં બોલી કે “બેસ, બેસ, ડાકણ ! કાંઈ આવવું નથી, ઘેર બેસી રહે.” વહુંને તો રડવું આવી ગયું. સાસુના ગયા પછી વહુ પણ છાનીમાની યજ્ઞના દર્શન કરવા આવી અને સંતાઈને દર્શન કરવા લાગી.

હવનની પૂર્ણાહુતિ સમયે યજ્ઞમાંથી એક દિવ્ય પ્રકાશ ફેલાયો અને ગેબી વાણી સંભળાઈ : “હે રાજા ! તમે બધાએ ભલે મારું વ્રત કર્યું હોય, ભલે તમે દાન-દક્ષિણા આપી હોય, મારા હોમ-હવન-પૂજા કરી હોય, પણ મારુંવ્રત સાચા ભાવથી અને પૂર્ણ શ્રદ્ધાથી માત્ર આ ડોશીના છોકરાની વહુએ જ કર્યું છે. તેના ભક્તિભાવના પ્રતાપે જ મેં ડોશીની ખોવાયેલી વીંટી અને હાર તેને કથરોટમાં આપ્યા હતાં. તેની મારા પ્રત્યેની સાચી શ્રદ્ધાએ મને સંતુષ્ટ કર્યો છે અને હું તેના પર ઘણો જ પ્રસન્ન થયો છું અને તેને આશીર્વાદ આપું છું કે તેનું સદાય કલ્યાણ થશે, તેના વ્રતના પ્રતાપે તારા રાજમાં સુખ-શાંતિ રહેશે અને બધા પ્રજાજનો સમૃદ્ધ બનશે.” આમ બોલી તે ગેબી વાણી શાંત થઈ ગઈ.

રાજા યજ્ઞમાં ભાગ લેવા આવનાર વિદ્વાન બ્રાહ્મણો અને પ્રજાજનો આ ચમત્કાર જોઈ વહુના પગમાં પડી ગયા અને તેનો જય જયકાર કરવા લાગ્યા. સાસુ તો એવી ભોંઠી પડી ગઈ કે કાપોતો લોહી ના નીકળે. જે વહુને ડાકણ માનતી હતી, તે તો દેવી નીકળી. તેણે વહુની માફી માંગી.

આખી જિંદગી સુખ-સમૃદ્ધિ ભોગવી અંતકાળે વહુ પોતાના પતિ સાથે વૈકુંઠમાં ગઈ.

હે પુરૂષોત્તમ પ્રભુ ! તમે જેવા ભોળી વહુને ફળ્યા, એવા સહુને ફળજો.

 

હવે પરમ પ્રભુ શ્રીકૃષ્ણ (પુરૂષોત્તમ) ભગવાનનું  સંકીર્તન કરીએ.

સંકીર્તન

આજે સૌને જય શ્રીકૃષ્ણ

આજે સૌને જય શ્રીકૃષ્ણ, કાલે વહેલા આવજો; આજે 0

હરિગુણ ગાવા, હરિરસ પીવા, આવે તેને લાવજો; આજે 0

મનમંદિરના ખૂણે ખૂણેથી, કચરો કાઢી નાખજો; આજે 0

અખંડ પ્રેમની જ્યોતને તમે, કાયમ જલતી રાખજો; આજે 0

વ્યવહારે પૂરા જ રહીને, પરમાર્થમાં પેસજો; આજે 0

સઘળી ફરજો અદા કરીને, સત્સંગમાં બેસજો; આજે 0

હરતાં ફરતાં કામો જ કરતાં, હૈયે હરિને રાખજો; આજે 0

માન બડાઈ છેટાં મૂકી, ઈર્ષ્યા કાઢી નાખજો; આજે 0

હૈયે હૈયા ખૂબ મિલાવી, હરિનું નામ દીપાવજો; આજે 0

ભક્તિ કેરાં અમૃત પીને, બીજાને પીવડાવજો; આજે 0

સૌમાં એક જ પ્રભુ બિરાજે, સમજી પ્રીતિ બોલજો; આજે 0

‘શંકર’ની શીખ હૈયે ધરી, હરિની શૂરતા સાધજો; આજે 0

***

બોલ મેરે ભૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા, જશોદા કે છૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા,

નંદન કે નંદા, કૃષ્ણ કનૈયા, બલિભદ્ર ભૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા,

બંસી બજૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા, ગૌઆ ચરૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા,

રાધા રટૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા, રાસ રચૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા,

માખણ ચુરૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા, બંસીકો બજૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા,

ગિરિકો ઉઠૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા, ‘રામદાસ’ ગૈયા, કૃષ્ણ કનૈયા.

 

હવે આપણે કરીએ શ્રી પુરૂષોત્તમ ભગવાનની આરતી અને થાળ જે માટે નીચેની લિંક પર ક્લિક કરો.

પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો ઓગણત્રીસમો અધ્યાય અને અણમાનીતી રાણીની વાર્તા…..

જુલાઇ 15, 2015

ય શ્રીકૃષ્ણ મિત્રો/વડીલો,

          આજે છે પવિત્ર પાવન પુરૂષોત્તમ માસના કૃષ્ણ પક્ષની ચૌદશ તો આ વદ ૧૪ ના શુભ દિને માણીએ પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો ઓગણત્રીસમો અધ્યાય અને અણમાનીતી રાણીની વાર્તા…..

 

અધ્યાય ઓગણત્રીસમો : સંધ્યાકાળના નિયમો

sandhyapuja

પુરૂષોત્તમ માસનો આવો મહિમા જોઈ દેવો પણ નવાઈ પામ્યા. નારદે પૂછ્યું : “હે નારાયણ ! આપે સવારે પૂજા કરવાની વિધિ બતાવી, હવે દિવસના પાછલા ભાગમાં વ્યક્તિએ શું કરવું તે કહો.”

શ્રી નારાયણ બોલ્યા : “સવારેધ્યાન-પૂજા કર્યા પછી મધ્યાહને શું કાર્યો કરવા તે જણાવું છું. આ માસમાં મધ્યાહને પંચમહાયજ્ઞો કરવા. અન્નનું બલિદાન મૂકવું. અતિથિને જમાડવો. ગાય, કાગડાઅને કૂતરાને અન્નદાન આપવું.  ઉપરાંત સંન્યાસી અને બ્રહ્મચારીઓને ભિક્ષા આપવી, પૂર્વ દિશાએ મોં રાખીને ભોજન કરવું. ભોજન કરતાં પહેલાં ‘સત્યં ત્વર્નેપ પરિપિત્થિમિ’ એ મંત્રનો ઉચ્ચાર કરી પાત્રની ચોતરફ હાથથી પાણીની ધારા કરીને ત્રણ ઢગલી ચોખાની મૂકવી અથવા જે ભોજન થાળીમાં હોય તેમાંથી થોડું થોડું મૂકવું. ભોજન કરતી વખતે કોઈ નિંદા ન કરવી, મન પ્રસન્ન રાખવું અને આસ્સન ઉપર બેસવું. યોગીએ આઠ કોળિયા, વાનપ્રસ્થે સોળ કોળિયા, ગૃહસ્થાશ્રમીએ બત્રીસ કોળિયા અને બ્રહ્મચારીએ જેટલું પીરસ્યું હોય તેટલું ભોજન કરવું. બ્રાહ્મણ,ક્ષત્રિય તથા વૈશ્યે શાસ્ત્ર વિરુદ્ધ આહાર લેવો નહીં.

વાસી અને નિષેધ ખોરાક ખાવો નહીં. જમ્યા પછી કોગળા કરવા, જમ્યા પછી પાણી લઈને મંત્ર ભણી અંજલિ મૂકવી. અગસ્ત્ય મુનિને યાદ કરવા. શ્રીકૃષ્ણનું ધ્યાન ધરવું.

સૂર્ય અસ્ત થવાની તૈયારી થાય ત્યારે નદીએ જઈને સ્નાન કરવું. ઘેર અવી ફરી હાથ-પગ ધોઈ સાયં-સંધ્યા કરવી જે બ્રાહ્મણ ત્રિકાળ સંધ્યા કરે છે તેનું બ્રહ્મતેજ વધે છે ને જે સંધ્યા નથી કરતો તે ગૌવધનું પાપ વહોરે છે અને નરકમાં પડે છે. સંધ્યા કરતી વખતે ગાયત્રી મંત્ર ભણવો. ગાયત્રી જપ કરે છે તે ચૌદલોકમાં પુજાય છે. દશે દિશાઓના દેવતાઓને નમસ્કાર કરવા. સંધ્યા-કાર્ય પછી થોડું જમવું અને પછી સૂઈ જવું. શયન કરતી વખતે પોતાને ત્યાં પૂર્વ તરફ મોં રાખવું અને યાત્રા કે પ્રવાસમાં પશ્ચિમ તરફ મોં રાખીને સૂઈ જવું. ઉત્તર દિશાએ મોં રાખીને કે ગાદલાં, ઓશીકા વિના સૂવું નહીં. સૂતી વેળા વિષ્ણુ ભગવાન અને પંચઋષિઓનું ધ્યાન ધરવું.

પહેલો અને છેલ્લો પ્રહર વેદાભ્યાસમાં, બાકીના બે પ્રહર જ સૂવું, માંસ અને દારૂનો ત્યાગ કરવો. પરસ્ત્રીનો સ્પર્શ ટાળવો અને મર્યાદામાં રહેવું. પોતાના આપ્તજનો પ્રત્યે સમાન ભાવ રાખવો. બીજા ધર્મની નિંદા ન કરવી. આબધા નિયમોનું પાલન કરનાર વ્યક્તિ સંસારમાં સુખ ભોગવી વૈકુંઠલોકને પામે છે.”

“ શ્રી બૃહન્નારદીય પુરાણ” ના પુરૂષોત્તમ માહાત્મ્યનો

“સંધ્યાકાળના નિયમો” નામનો ઓગણત્રીસમો અધ્યાય સંપૂર્ણ.

 

હવે પતિતપાવન પુરૂષોત્તમ માસની કથાનું રસપાન કરીએ.

અણમાનીતી રાણીની વાર્તા

anmaniti rani

ચિત્રસેન રાજાને બે રાણી. એક માનીતી અને બીજી અણમાનીતી. માનીતી રાણી એશ કરે અને અણમાનીતી ઠેબાં ખાય. રાજા અણમાનીતીને કદી બોલાવે પણ નહી. દાસી રોજ ભોજન આપી જાય અને અણમાનીતી એ ખાઈને પેટ ભરે. માનીતી રૂપરૂપનો અંબાર. જાણે કાચની પૂતળી ! પણ અદેખી અને અભિમાની. જ્યારે અણમાનીતીનો દેખાવ સામાન્ય, પણ દયાળું અને સર્વ ગુણોનો ભંડાર ! એમાં વળી માનીતીને પુત્ર જન્મ્યો. પછી તો ધરતીથી વેંત ઊંચી ચાલવા લાગી.

એમ કરતાં પાવન પુરૂષોત્તમ માસ આવ્યો. અણમાનીતીએ વ્રત લીધું. રોજ વહેલી સવારે નદીએ નહાવા જાય. કથા-વાર્તા સાંભળે, બ્રાહ્મણોને દાન-દક્ષિણા આપે, એકટાણું કરે, પ્રભુસ્મરણ કરે અને ભજન ગાય. આ જોઈને માનીતીના પેટમાં તેલ રેડાય. એણે વ્રત તોડાવવા માટે વધ્યું-ઘટ્યું એંઠું ભોજન મોકલવા માંડ્યું, પણ અણમાનીતી સમજી ગઈ કે માનીતી વ્રત તોડાવવા માંગે છે, આથી તેણે એકટાણાં છોડીને નકોરડા ઉપવાસ શરૂ કરી દીધા. આથી ઝેરીલા સ્વભાવની માનીતી રાણી છંછેડાઈ અને રાજાના કાન ભંભેર્યા કે તમને મારી નાખવા માટે આ ચુડેલ આવા વ્રત કરે છે. તમે મરો તો એના પિયરિયાને રાજ મળે.

માનીતીની આંખે જ જોતા રાજાએ વાત સાચી માની લીધી અને તેણે રોષે ભરાઈને અણમાનીતીને કાઢી મૂકી. બિચારી અણમાનીતી તો રડતી કકળતી ચાલી નીકળી. લથડીયા ખાતી જાય અને આગળ વધતી જાય. રસ્તામાં એક તરસી ગાય મળી. રાણીથી જોયું ના ગયું. તરત જ તેણે કૂવેથી પાણી લાવી ગાયને પાયું અને આગળ વધી. આગળ જતાં જીર્ણ શિવાલય આવ્યું. રાણીએ ત્યાં વાળીચોળીને ચોખ્ખુચણાક કરી નાખ્યું. જળ લઈને શિવને ચઢાવ્યું. બિલિપત્ર લાવી શિવની પૂજા કરી, પછી આગળ વધી. આગળ જતાં બે નાગ એકબીજાના પ્રાણના તરસ્યાથયા હોય તેમ ઝનૂનથી લડતા હતા. રાણીએ બંનેને સમજાવીને શાંત કર્યા. થોડી વાર થાક ખાઈ આગળ વધી. અન્નજળ લીધા વગર સાત દિવસ સુધી ચાલતી રહી. ભૂખના લીધે આંખે અંધારા આવતા હતા. પગ લથડતા હતા, તોય હિંમતથી ચાલતી રહી. આઠમા દિવસે એક ઋષિના આશ્રમ પાસે બેભાન થઈને ઢળી પડી.

ઋષિ દયાળુ હતા. રાણીને શીતળ જળ છાંટી ભાનમાં લાવ્યા પછી બોલ્યા : “હે બહેન ! તું કોણ છે ? અને તારી આવી હાલત કેમ થઈ ?”  રાણીએ અશ્રુભીના સ્વરે બધી વિગત જણાવી. તેની વાત સાંભળી ઋષિને દયા આવી અને બોલ્યા : “હે દેવી ! તેં પૂર્ણ શ્રદ્ધાભાવે પુરૂષોત્તમ પ્રભુને સેવ્યા છે તેથી તારો જન્મ સાર્થક થઈ ગયો. પ્રભુ પુરૂષોત્તમ તારા ઉપર ઘણા જ પ્રસન્ન થયા છે અને એમની કૃપાથી આ ક્ષણથી જ તારા સમસ્ત દુ:ખોનો અંત આવે છે. તું મહેલે પાછી જા. વ્રતના પ્રભાવે તારી કાયા કંચનવરણી થશે. તારી કુખે દેવ જેવો પુત્ર જન્મશે, જે તારી કીર્તિ વધારશે અને અંતકાળે તું વૈકુંઠ પામીશ.”

રાણી પાછી ફરી. રસ્તામાં પેલા બે નાગ મળ્યા. રાણીને બહેન કહીને બોલાવી અને ધનનાં સાત ગાડાં આપ્યાં.

આગળ જતાં શિવાલય આવ્યું. રાણીએ શિવજીની પૂજા કરી જળ ચઢાવ્યું. તરત જ શિવજીએ પ્રગટ થઈ સ્વહસ્તે પ્રસાદ આપ્યો. પ્રસાદ ખાતાં જ રાણીની કાયા કંચનવરણી થઈ ગઈ. જાણે ચંદ્ર સૂર્યના તેજ મળ્યાં હોય એવું દેવતાઈ રૂપ થઈ ગયું.

આગળ જતાં ગાય મળી. ગાયે દૂધનો અક્ષય કળશ આપતાં કહ્યું : “રાણી ! તેં મારી તરસ છિપાવી છે. હું તને આ કળશ આપું છું. આમાંથી મોં માંગ્યાં મિષ્ટાન્ન મળશે.”

રાણી ચાલતી ચાલતી પોતાના નગર પાસે આવી. નગરના દરવાજે ગાયોનો ગોવાળ મળ્યો. રાણીનું સુંદર સ્વરૂપ જોઈ તે આભો બની ગયો અને દોડતો રાજમહેલે ગયો અને રાજા-રાણીને સમાચાર આપ્યાં કે રાણીજી આવ્યા છે. સાક્ષાત દેવી મા જેવું રૂપ છે. રાજા-રાણી આ સાંભળી અચરજ પામ્યા અને દોડતા નગરના દરવાજે ગયા તો રાણીનુંતેજ જોઈ આભા બની ગયા. રાણી સાથે કરેલા વહેવારથી અપરાધભાવ અનુભવી અને પશ્ચાતાપ કરવા લાગ્યા. રાજા-રાણીએ અણમાનીતીની માફી માંગી. પુરૂષોત્તમ પ્રભુએ રાજા-રાણીનું હૃદય પલટાવી નાખ્યું. રાણીનાં વાજતે ગાજતે સામૈયા થયાં.

સમય જતાં રાણીએ પુત્રને જન્મ આપ્યો.જીવનભર સુખ ભોગવીને રાણી અંતકાળે સદેહે સ્વર્ગે ગઈ.

હે પૂર્ણ પુરૂષોત્તમ પ્રભુ ! તમે જેવા અણમાનીતી રાણીને ફળ્યા, એવા સહુને ફળજો.

હવે પરમ પ્રભુ શ્રીકૃષ્ણ (પુરૂષોત્તમ) ભગવાનનું  સંકીર્તન કરીએ.

સંકીર્તન

જય શ્રીકૃષ્ણ કહેવાની મને ટેવ પડી

 

જય શ્રીકૃષ્ણ કહેવાની મને ટેવ પડી… (ટેક)

મારા વાલાજીને વીસરું ન એક ઘડી

મારા શામળિયાને છોડું નએક ઘડી… જય 0

પીળાં પીતાંબર જરકશી જામા ધર્યા

વ્હાલે કંઠે મોતીની માળા ધરી… જય 0

કાને કુંડલ મસ્તકે મુગટ ધર્યા

વ્હાલે મુખ પર મોરલી અધર ધરી… જય 0

ચાર ચોક વચ્ચે હરિએ મંદિર બાંધ્યા

વ્હાલો આપ બિરાજે છપ્પર ધરી… જય 0

શંખ ચક્ર ગદા ને વળી પદ્મ ધર્યા

વ્હાલો ચાલે છે ચાલ લટકતી રુડી… જય 0

ત્યાં તો રાધા ને કૃષ્ણ બિરાજે છે

સામા મહારાણીજી ઊભા માળા ધરે… જય 0

ત્યાં તો વૈષ્ણવની ભીડ ઘણી રે ઘણી

ચાલો ઝાપટિયાની ઝાપટ વાગે તડા રે તડી… જય 0

હું તો પાયે પડું છું લળી રે લળી

મને ચરણમાં રાખો સદાય હરિ… જય 0

હું તો કર જોડીને કરું વિનંતી રે

વ્હાલો વ્રજમાં તે વાસ આપો સદાય હરિ… જય 0

 

હવે આપણે કરીએ શ્રી પુરૂષોત્તમ ભગવાનની આરતી અને થાળ જે માટે નીચેની લિંક પર ક્લિક કરો.

પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો અઠ્યાવીસમો અધ્યાય અને ઉત્તમ દાનની વાર્તા…..

જુલાઇ 14, 2015

જય શ્રીકૃષ્ણ મિત્રો/વડીલો,

          આજે છે પવિત્ર પાવન પુરૂષોત્તમ માસના કૃષ્ણ પક્ષની તેરશ તો આ વદ ૧૩ ના શુભ દિને માણીએ પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો અઠ્યાવીસમો અધ્યાય અને ઉત્તમ દાનની વાર્તા…..

 

અધ્યાય અઠ્યાવીસમો : બ્રાહ્મણને દિવ્ય શરીરની પ્રાપ્તિ

AM (21)

એ લોભી બ્રાહ્મણ પહેલાં તો લાંબા કાળ સુધી પ્રેત યોનિમાં ભટકતો રહ્યો અને ફળની ચોરીના લીધે બીજા જન્મમાં કાલાંજર પર્વતમાં દેવોને પણ દુર્લભ એક કુંડ ‘મૃગતીર્થ’માં તે વાનર રૂપે જન્મ્યો.

નારદે પૂછ્યું : “હે તપોધન ! તે બ્રાહ્મણે અસંખ્ય કરોડો પાપ કર્યા હતાં છતાં ત્રણે લોકને પાવન કરનાર એ મૃગતીર્થમાં તે ક્યા પુણ્યના બળે જન્મ પામ્યો ? આપ તે મને જણાવો.”

ત્યારે શ્રી નારાયણ બોલ્યા : ‘ચિત્રકુંડલ’ નામે એક મોટો વૈશ્ય હતો. તેની પત્નીનું નામ ‘તારકા’ હતું. તે પતિવ્રતા ધર્મ પાળતી હતી. તે દંપતિએ પુરૂષોત્તમ માસનું વ્રત કર્યું હતું અને તેના ઉદ્યાપન વખતે તેમણે બ્રાહ્મણોને પત્નીઓ સહિત ઘણી દક્ષિણા આપી સંતુષ્ટ કર્યા હતા. આ કદરીને પણ તેમણે નિમંત્રણ આપેલું.

દક્ષિણા મળવાથી પ્રસન્ન થયેલા બ્રાહ્મણો પોતપોતાને ઘેર ગયા. પણ આ લોભી કદરી ચિત્રકુંડલને કહેવા લાગ્યો : “હે વૈશ્યરાજ ! તેં બીજા બ્રાહ્મણોને પુષ્કળ ધન આપ્યું છે તો મને તું વધારે કેમ આપતો નથી ?” એટલે ચિત્રકુંડલે તેને પણ ધન આપ્યું. એ વખતે પૂજાદર્શનના માહાત્મ્યથી તથા ધનના લોભથી પણ પુરૂષોત્તમ માસની ઉત્તમ સ્તુતિ કરવાથી તેના પુણ્યબળે તે મૃગતીર્થમાં વાંદરાનો જન્મ પામ્યો હતો.

શ્રી રામચંદ્રજીએ મહાસાગર પર પુલ બાંધી દુષ્ટ રાવણને માર્યો હતો ત્યારે મદદ કરનાર વાનરોનો આભાર માનતાં આશીર્વાદ આપ્યા હતા. “હે હનુમંત ! હે સુગ્રીવ ! તમે સર્વ વાનરો સાથે મોટું મિત્રકાર્ય કર્યું છે. હવે જેને જ્યાં જવું હોય ત્યાં ભલે જાય. એ જે વનમાં હશે ત્યાં તેમને પુષ્કળ ફળ-ફૂલ મળી રહેશે, મધુરાં જળવાળી નદીઓ અને સરોવરો હશે અને આ વાનરોનું કોઈ અપમાન કરી શકશે નહી, માટે તેઓ બધા મારી આજ્ઞાથી હવે જાઓ.”

આ કદરી બ્રાહ્મણ પણ જે જગ્યાએ વાંદરા રૂપે જન્મ્યો ત્યાંઘણાં ફળફૂલ હતાં. પણ તેનાં પાપકર્મોના લીધે તેને જન્મથી મોંઢામાં ચાંદા હતા એટલે તે કાંઈ ખાઈ-પી શકતો નહી અને વેદનાથી પીડાતો હતો. એક વખત ભૂખથી અશક્ત બનેલો તે ઝાડ પર ચઢવા જતાં જમીન પર પછડાઈ પડ્યો. તેના બધા દાંત પડી ગયા અને વ્રણના રોગથી તે પીડાતો તે ત્યાં પડી રહ્યો. એમ પૂર્વજન્મમાં કરેલાં પાપથી તે દુ:ખી દુ:ખી થઈ ગયો હતો અને ખાધા-પીધા વગર તરફડતો કુંડ પાસે પડી રહ્યો. એ વખતે પુરૂષોત્તમ માસ ચાલતો હતો. આ રીતે પાંચ દિવસ સુધી તે તરફડતો રહ્યો. આ રીતે અજાણ્યે પણ નિરાહાર રહેવાથી તેનાથી પુરૂષોત્તમ મહિનો થઈ ગયો અને તે આ અવસ્થામાં મરણ પામ્યો. તીર્થના જળથી અને ઉપવાસથી તેનાં સર્વ પાપો ધોવાઈ ગયાં. એટલે ભગવાને પ્રસન્ન થઈ તેને દિવ્ય શરીર આપ્યુંઅને પ્રભુ વિષ્ણુના ગણો તેને વિમાન લઈ લેવા આવ્યા.”

આ બધું જોઈ એ વાંદરો ઘણું આશ્ચર્ય પામ્યો અને વિચારવા લાગ્યો : “મારા જેવા મહાપાપી અને દુષ્ટ બુદ્ધિવાળાને આવું દિવ્ય શરીર ક્યા કારણે પ્રાપ્ત થયું ? મારું એવું કોઈ પુણ્ય નથી કે હું શ્રીહરિનું પદ પામું ‍“

પુણ્યશીલ અને સુશીલ નામના બે વિષ્ણુદૂતોએ કહ્યું : “હે પ્રભો ! ગોલોકમાં પધારો ! તમે શ્રી પુરૂષોત્તમ માસ કરીને પ્રભુને પ્રસન્ન કરી તેમના લોકને પામ્યા છો.”

કદરી બોલ્યો : “હે દૂતો ! હું મહાલોભી, પાપી અને ધર્મ વિરુદ્ધ આચરણ કરવાવાળો, વરસાદની જેટલી ધારાઓ છે અને આકાશમાં જેટલા તારા છે તેટલાં મારાં પાપ કર્મો છે. છતાં મેં આ દિવ્ય શરીર કેવી રીતે પ્રાપ્ત કર્યું ? એનું શ્રેષ્ઠ કારણ તમે મને કહો.”

વિષ્ણુ દૂતો બોલ્યા : “તમને મુખનો રોગ હતો તેથી અનાહારનું વ્રત થઈ ગયું છે. તેમજ વ્રણના કારણે તમે પાણીનો ત્યાગ કર્યો. આ રીતે અમુક કારણોથી અજાણતાં કે કપટથી પણ તમારાથી પુરૂષોત્તમ માસનું વ્રત થઈ ગયું છે તેથી તમને ઘણું જ પુણ્ય મળ્યું છે.”

દૂતોની વાત સાંભળી કદરી બ્રાહ્મણ ઘણો જ આનંદ પામ્યો અને પછી કાલાંજર પર્વતને, વનના અશિપતિ સર્વ વનસ્પતિ, વેલા તથા વૃક્ષોને નમસ્કાર કરી વિમાનમાં બેઠો.

પુરૂષોત્તમ માસનું સેવન કરવાથી એ કદરી બ્રાહ્મણ, જ્યાં ગયા પછી પ્રાણીઓને કોઈ જાતનો શોક લાગતો નથી અને જે ઘડપણ તથા મરણ રહિત છે, એવા ગોલોકમાં ગયો.

“ શ્રી બૃહન્નારદીય પુરાણ” ના પુરૂષોત્તમ માહાત્મ્યનો

“બ્રાહ્મણને દિવ્ય શરીરની પ્રાપ્તિ” નામનો અઠ્યાવીસમો અધ્યાય સંપૂર્ણ.

 

હવે પતિતપાવન પુરૂષોત્તમ માસની કથાનું રસપાન કરીએ.

ઉત્તમ દાનની વાર્તા

uttamdan

સૂર્યનગરમાં રાજા સૂર્યસેનનું રાજ. રાજા-રાણી બંને ઘણાં દયાળું અને પ્રજાવત્સલ તથા ધર્મધ્યાન કરનારા. પ્રભુકૃપાથી પાછલી ઉંમરે રાણીનો ખોળો ભરાયો અને ગાદીનો વારસ જન્મ્યો. રાજા-રાણીના હરખનો પાર ન રહ્યો. કુંવર લાડકોડથી મોટો થવા લાગ્યો. એમ કરતાં કુંવર સોળ વર્ષનો થયો. સોળમાં વર્ષે કુંવર માંદો પડ્યો. એવો માંદો પડ્યો કે ખાવાપીવાનું છોડી દીધું. રાજાએ દેશ-પરદેશથી વૈદ તેડાવ્યા. હકીમ તેડાવ્યા, પીર-ફકીર તેડાવ્યા, પણ કુંવર સાજો થતો નથી. મોતના ભણકારા સંભળાવા લાગ્યા. રાજા-રાણીની આંખમાંથી આંસુ સુકાતા નથી.

એક દિવસની વાત છે. રાજા કુંવરની પથારી પાસે બેઠો છે. ઉજાગરા અને થાકના કારણે એને ઝોકું આવી ગયું. ઊંઘમાં જ એને ગેબી અવાજ સંભળાયો : “હે રાજા ! તારા સદભાગ્યે આ પવિત્ર પુરૂષોત્તમ માસ ચાલે છે. જો કોઈએ આ મહિનામાં ઉત્તમ દાન કર્યું હોય અને એ વ્યક્તિ તારા કુંવરને એ ઉત્તમમાં ઉત્તમ દાનનું ફળ આપે તો એ દાનના પ્રભાવે જ એ સાજો થાય. બીજી કોઈ દવા કામ આવવાની નથી.”

તત્કાળ રાજાની આંખ ખૂલી ગઈ. રાજાએ રાણીને વાત કરી. તરત પ્રધાનને બોલાવી ઢંઢેરો પીટાવ્યો અને દસ હજાર સોનામહોરનું ઈનામ જાહેર કર્યું.

નગરમાં ઘણા ધર્મિષ્ઠ માણસો હતા. ઘણા દાનવીર હતા એ બધા મહેલે આવવા લગ્યા અને પોતે કરેલા દાનનું ફળ કુંવરને આપવા લાગ્યા, પણ કુંવર આંખો ખોલતો નથી. રાજા-રાણી નિરાશ થઈ ગયાં. ઉત્તમ દાન કહેવું કોને ?

બે દિવસ વીતી ગયા. કુંવરની માંદગી વધવા લાગી. હવે ઘડી બે ઘડીનો મહેમાન હોય તેમ લાગતું હતું. ત્યાં ત્રીજા દિવસે એક ચીંથરેહાલ ઘાંચી આવ્યો. ઘણા દિવસોથી પેટ ભરીને ખાવા ન મળ્યું હોય એવો એનો દુર્બળ દેહ હતો. વસ્ત્રો ચીંથરા જેવા હતાં. જ્યારે એ બોલ્યો કે હું મારા દાનનું ફળ આપવા આયો છું ત્યારે રાજાને હસવું આવી ગયું, પણ રાણીએ એમને ઈશારાથી શાંત કર્યા.

ઘાંચીએ જમણા હાથમાં જળ લઈને કહ્યું : “હે પુરૂષોત્તમ નાથ ! આ માસમાં મેં જે દાન કર્યું છે એ જો તમને ઉત્તમોત્તમ લાગતું હોય તો હું એનું ફળ કુંવરને આપું છું. સાજો કરવો ન કરવો તમારી ઈચ્છા.”

અંજલિ છાંટતા  જ કુંવરે આંખો ખોલીને પાણી માંગ્યું. પછી પાણી પીને પથારીમાંથી ઊભો થયો.ઘાંચીને અને મા-બાપને પગે લાગ્યો. ત્યારે રાજા-રાણીની આંખમાંથી હર્ષાશ્રુ વહેવા લાગ્યાં. બંને ઘાંચીના પગમાં પડી ગયાં.

રાજાએ ઘાંચીને બીજા દિવસે દરબારમાં બોલાવી ઈનામ આપ્યું. પછી જિજ્ઞાસાવશ એણે કરેલા ઉત્તમ દાન વિશે પૂછ્યું ત્યારે ઘાંચી બોલ્યો : “નામદાર! હું એક ગરીબ ઘાંચી છું. ઘાણી ચલાવી, તેલ કાઢી, વેચી ગુજરાન ચલાવું છું. સંતાનમાં પાંચ દીકરા અને પાંચ દીકરી છે. પેટે પાટા બાંધીઅને માંડ ગુજારો કરીએ છીએ. મેં અને મારી પત્નીએ આજીવન પુરૂષોત્તમ વ્રત કરવાનો સંકલ્પ લીધો છે. અન્નદાન કે વસ્ત્રદાન કરવા માટે આમારી પાસે કાંઈ નથી. તેથી આ વખતે અમે બળદને આરામ આપ્યો અને બળદને બદલે ઘાણીએ અમે જુત્યાં. એક ઘડી મારી પત્ની જૂતે, એક ઘડી હું જૂતું. રોજ બે તાંબિયાનું વધારે કામ કરીએ. એક તાંબિયાનું દાન હું કરું, એકનું મારી પત્ની કરે. હે સ્વામી ! વ્રત કહો તો વ્રત અને દાન કહો તો દાન અમે આટલું કર્યું છે.”

ઘાંચી આગળ કશું બોલે એ પહેલાં આકાશવાણી સંભળાઈ : “હે ભક્ત તેં જે દાન કર્યું છે એ ઉત્તમમાં ઉત્તમ દાન છે.”

બધા ઘાંચીની ભક્તિના વખાણ કરવા લાગ્યા. રાજાએ એને લાખ સોનામહોરો આપી. ઘાંચી ઘાંચણ મૃત્યુલોક પર સર્વ સુખ ભોગવી અંતકાળે સદેહે વૈકુંઠ ગયા.

હે પૂર્ણ પુરૂષોત્તમ પ્રભુ ! જે અંત:કરણના શુદ્ધ ભાવે પરસેવાની કમાણીના પાઈ પૈસાનું દાન કરે, તમારું વ્રત કરે, આખો મહિનો ન્હાય અને કથાવાર્તા સાંભળે તેના પર તમે પ્રસન્ન થજો અને એનું કલ્યાણ કરજો.

 

 

હવે પરમ પ્રભુ શ્રીકૃષ્ણ (પુરૂષોત્તમ) ભગવાનનું  સંકીર્તન કરીએ.

સંકીર્તન

ભજ ગોવિંદમ્

 

ભજ ગોવિંદમ્ ભજ ગોવિંદમ્, ગોવિંદમ્ ભજ મૂઢમતે

ભજ ગોપાલમ્ ભજ ગોપાલમ્ ગોપાલમ્ ભજ મૂઢમતે

 

અંતહીન છે આશા-તૃષ્ણા, અનંત છે સંસાર,

ભટકે જો જીવનભર એમાં અંતઘડી અંધાર,

એમાં અંતઘડી અંધાર

એક મંત્રથી જ્યોતિ પ્રગટે, ગોવિંદમ્ ભજ મૂઢમતે

– ભજ

 

આ તનમાં તો નિત્ય ભભૂકતી કામક્રોધની જ્વાળા

વિષ વાસનાનાં વાદળ જ્યાં ઘૂમે કાળા કાળા,

વાદળ ઘૂમે કાળા કાળા,

ભવના રોગ એક શબ્દથી મટે, ગોવિંદમ્ ભજ મૂઢમતે

– ભજ

 

ઉલટું-સૂલટું કરતાં કરતાં વીતે દીવસ ને રાત

શ્વાસે શ્વાસે તું સેવે છે પાપકર્મોનો સાથ,

સેવે પાપકર્મોનો સાથ,

જપ-તપથી તુજ પાપ હટે, ગોવિંદમ્ ભજ મૂઢમતે

– ભજ

 

થોડું કહું છું ઝાઝું જાણજે સુણજે ચતુર સુજાણ,

સહજ ભાવથી સ્મરણ કરીને નિર્મળ કર તુજ પ્રાણ,

ભાઈ નિર્મળ કર તુજ પ્રાણ,

શોક અને સંતાપ મટે (તારો), ગોવિંદમ્ ભજ મૂઢમતે

– ભજ

 

હવે આપણે કરીએ શ્રી પુરૂષોત્તમ ભગવાનની આરતી અને થાળ જે માટે નીચેની લિંક પર ક્લિક કરો.

પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો સત્તાવીસમો અધ્યાય અને અકળ લીલાની વાર્તા…..

જુલાઇ 13, 2015

જય શ્રીકૃષ્ણ મિત્રો/વડીલો,

          આજે છે પવિત્ર પાવન પુરૂષોત્તમ માસના કૃષ્ણ પક્ષની બારશ તો આ વદ ૧૨ ના શુભ દિને માણીએ પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો સત્તાવીસમો અધ્યાય અને અકળ લીલાની વાર્તા…..

 

અધ્યાય સત્તાવીસમો : મહાલોભી કદરી બ્રાહ્મણ

kadari

શ્રી નારાયણ બોલ્યા : “મુનિશ્વર વાલ્મીકિની પાસેથી પુરૂષોત્તમ માસનું માહાત્મ્ય જાણ્યા પછી રાજા દ્રઢધન્વાએ તેમને નમન કર્યું. વાલ્મીકિએ આશીર્વાદ આપ્યા. અને એ પછી તેણે વિદાય લીધી. ઘેર આવીને તેણે પોતાની સુંદર પત્ની ગુણસુંદરીને આ પ્રમાણે કહ્યું.

દ્રઢધન્વા બોલ્યો : “હે સુંદરી ! આ અસાર સંસારમાં માણસોને કોઈ જાતનું સુખ નથી. માટે આ નાશવંત શરીર વડે અવિનાશી મોક્ષપદ પ્રાપ્ત કરી લેવા હું વનમાં જવા ધારું છું. ત્યાં હું પુરૂષોત્તમ ભગવાનનું ભક્તિપૂર્વક સ્મરણ કર્યા કરીશ.”

તે સાંભળી તેની પતિવ્રતા પત્ની ગુણસુંદરી વિનયથી નમ્ર થઈને હાથ જોડી શોક સાથે કહેવા લાગી.

“હે રાજા ! હું પણ તમારી સાથે જ આવીશ. અમાપ સુખ આપનારો તો એક જ પતિ હોય છે અને નારી પતિના પડછાયારૂપ હોય છે. પતિના પગલે ચાલવું એ પતિવ્રતા સ્ત્રીનો ધર્મ છે, તો પછી કઈ સ્ત્રી પોતાના પતિ પાછળ ન જાય ?”

પત્નીની વાત સ્વીકારી લઈ રાજાએ પુત્રનો રાજ્યાભિષેક કરી, બધી જવાબદારી તેને સોંપી, ચિંતાઓથી નિવૃત થઈ, પછી પત્ની સાથે વનમાં જતો રહ્યો. વ્રત કરવામાં સ્થિર રહી રાજા તપનો ભંડાર બની ગયો. તેની પતિવ્રતા રાણી પણ તેની સેવા કરવામાં જ તત્પર રહેતી હતી. એમ વ્રત કરતાં પુરૂષોત્તમ માસ પૂર્ણ થયો. તેની પતિવ્રતા પત્ની પણ પુરૂષોત્તમ માસમાં તપ કરતાં પોતાના પતિની સારી રીતે સેવા કરીને ગોલોકમાં ગઈ.

શ્રી નારાયણ બોલ્યા : “હે નારદ ! હું આ પુરૂષોત્તમ માસના મહિમાનું શું વર્ણન કરું ? જેણે અજાણતાં પણ (માત્ર સ્નાન કરનાર) દુષ્ટ વાંદરાને પણ  શ્રીહરિ પાસે પહોંચાડ્યો હતો. પુરૂષોત્તમ માઅનું સેવન કરે છે તેઓ કૃતાર્થ થાય છે અને તેઓનો જન્મ સફળ થાય છે.”

આથી નારદજીએ જીજ્ઞાસાથી પૂછ્યું : “હે પ્રભુ ! વેદમાં મનુષ્ય જન્મ સર્વ પુરુષાર્થનું સાધન કહેવાય છે, તો એ મૂંગા અજ્ઞાની વાંદરાએ કઈ રીતે વ્રત કર્યું ? એ વાંદરો કોણ હતો ? શું આહાર કરતો હતો ? ક્યાં જન્મ્યો હતો ? ક્યાં રહેતો હતો ? શ્રી પુરૂષોત્તમ માસમાં અજાણતાં પણ તેણે ક્યું પુણ્ય કર્યું હતું ? તે મને વિસ્તારથી કહો. હું કથામૃત સાંભળી રહ્યો છું પણ મને તૃપ્તિ થતી નથી.”

મહાલોભી બ્રાહ્મણની કથા

           શ્રી નારાયણ બોલ્યા : “કેરલ દેશમાં કદરી નામનો એક ઘણો જ લોભી અને દુષ્ટ બુદ્ધિ બ્રાહ્મણ રહેતો હતો. તેનું નામ ચિત્રશર્મા હતું. પણ બધા તેને કદરી કહીને બોલાવતા. દેવ પ્રીતિ માટે કે પિતૃ તૃપ્તિ માટે તેણે કદી કોઈ સારાં કર્મ કર્યા નહોતા. બ્રાહ્મણ હોવા છતાં કદી હોમ-હવન-જપ-તપ કર્યા નહોતાં. કાર્તિક માસમાં દીવાનું દાન તથા બ્રાહ્મણ ભોજન કર્યું ન હતું. માઘ મહિનામાં તલનું દાન તેણે કદી કર્યું ન હતું. એ સઘળાં દાનો સૂર્યની સંક્રાંતિ સમયે પણ તેણે કદી કર્યાં ન હતાં. ધન ભેગું કરી તે જમીનમાં દાટી દેતો અને લોકો આગળ ભિક્ષામાંગી પોતાનો નિર્વાહ કરતો હતો. તેના આવા સ્વભાવથી નગરના સર્વ લોકો તેનો તિરસ્કાર કરતા હતા અને તેનું અપમાન કરી કાઢી મૂકતા. નગરનીબહાર એક બગીચામાં માળીનું કામ કરતો એક ભીલ તેનો મિત્ર હતો. એક વાર તેની પાસ્સે જઈ રડતાં રડતાં તેણે પોતાનું દુ:ખ જણાવ્યું : “હે મિત્ર ! નગરવાસીઓ મારો હંમેશા તિરસ્સ્કાર કરે છે. તેથી ત્યાં શહેરમાં હું રહી શકું તેમ નથી !”

એ કંજૂસ બ્રાહ્મણની આવી અતિ દીનવાણી સાંભળી પેલો માળી (ભીલ) દયાથી પીગળી ગયો. અને તેણે તે બ્રાહ્મણને વાડીનો વહીવટ સોંપી દીધો અને આ પોતાનો જ માણસ છે એમ સમજી વાડીની સઘળી ચિંતા છોડી દઈ રાજાને ઘેર જ રહેવા લાગ્યો.

રાજાને ઘેર પણ એ માળીને હંમેશા ઘણું જ કામ રહેતું. જે વખતે પેલો માળી પૂછતો તે વેળા તેની આગળ તે બ્રાહ્મણ જૂઠ્ઠું બોલતો. “હું તો નગરમાં ભ્રમણ કરી ભિક્ષા માંગી ખાધા કરું છું અને બગીચાની સંભાળ રાખ્યા કરું છું.” આ સાંભળી ભીલ વિશ્વાસ રાખી ચાલ્યો જતો.

તે દુષ્ટ બુદ્ધિ બ્રાહ્મણ વાડીમાંથી ફળોની ચોરી કરીને ખાતો અને બાકીનાં ફળો વેચી મારતો.આરીતે તે ચોરી કરતો અને વિશ્વાસઘાતપણું કરતો હતો અને તે જ સ્થિતિમાં તેના સત્યાશી વર્ષ વીતી ગયાં. અને તે મરણ પામ્યો. ત્યારે તેના આત્માને પસ્તાવો થયો : “મેં દુષ્ટ બુદ્ધિવાળાએ જીવનપર્યંત જીવને દુ:ખ દીધા કર્યું અને જઠરના અગ્નિને શાંત ન કર્યો. કોઈ પર્વના દિવસે પણ મેં સારા વસ્ત્રોથી પોતાનું શરીર ન ઢાંક્યું. અરે, એક વાર પણ મેં જાતને મિષ્ટાન્નથી કદી તૃપ્ત કરી નહી. દાન-પુણ્ય કર્યા નહી. ધિક્કાર છે મારી ભ્રષ્ટ બુદ્ધિને… મારો મહામૂલો મનખા અવતાર સાવ એળે ગયો.”

એમ તે પસ્તાતો વિલાપ કરી રહ્યો હતો ત્યારે યમદૂતો તેને યમરાજ પાસે લઈ ગયા અને બોલ્યા : ”હે પ્રભો આ બ્રાહ્મણ દુષ્ટ છે. તેણે વાડીના રક્ષકનો વિશ્વાસઘાત કર્યો છે અને ફળો ચોરીને ખાધા છે. ચોરી અને વિશ્વાસઘાત બંને પાપ આનામાં અતિ ઉગ્ર છે. તેમજ બીજાં પણ ઘણી જાતનાં પાપો આનામાં રહ્યાં છે. આ માણસે આખી જિંદગી ઘોર પાપકર્મો જ કર્યા છે.”

આ સાંભળી યમરાજ ક્રોધથી બોલ્યા : “તેણે જે વિશ્વાસઘાત અને અપકૃત્યો કર્યાં ચે તેનું ફળ તો તેને ભોગવવાનું રહે છે. એને એક હજાર વર્ષ સુધી વાંદરાની યોનિમાં નાખો અને તે સર્વ પ્રકારે રોગીષ્ટ બનાવો.”

“ શ્રી બૃહન્નારદીય પુરાણ” ના પુરૂષોત્તમ માહાત્મ્યનો

“મહાલોભી કદરી બ્રાહ્મણ” નામનો સત્તાવીસમો અધ્યાય સંપૂર્ણ.

 

હવે પતિતપાવન પુરૂષોત્તમ માસની કથાનું રસપાન કરીએ.

અકળ લીલાની વાર્તા

akal lila

વેદવતી નગરમાં પુષ્પસેન રાજાનું રાજ ! રાણીનું નામ પુષ્પાવતી. રાજા-રાણી બંને ઘણા ધર્મિષ્ઠ અને દયાળુ. પ્રભુકૃપાથી પાછલી ઉંમરે બે કુંવર જન્મ્યા. રાજા રાણી સુખે પ્રભુને ભજવા લાગ્યા. કુંવર આઠ વર્ષના થયા ત્યારે એકાએક માંદા પડ્યા, એવા માંદા પડ્યા કે ન હલે ન ચલે. ન બોલે ન આંખો ખોલે. સારા સારા વૈદોએ ઈલાજ કર્યો, પણ કુંવર સાજા થતા નથી. રાજા રાણી રડી રડીને દિવસો વીતાવે છે. આખા નગરમાં શોક છવાઈ ગયો.

એક વાર માર્કન્ડમુનિ મહેલે પધાર્યા. રાજાએ ખૂબ સેવા કરી. પછી કુંવરોની માંદગી વિશે જણાવી કોઈ ઉપાય હોય તો જણાવવા કહ્યું. મુનિએ બંને કુંવરોનું કપાળ જોઈને કહ્યું કે “ હે રાજન ! જે સ્ત્રીએ પૂર્ણ શ્રદ્ધાથી પવિત્ર પુરૂષોત્તમ વ્રત કર્યું હોય, આખો મહિનો ઉપવાસ કર્યા હોય, ગંગાસ્નાન અને ગૌસેવા કરી હોય, જીવનભર પતિવ્રતા ધર્મ પાળ્યો હોય એવી સ્ત્રી જો ગંગાજળની એક અંજલિ કુંવરો પર છાંટે તો તત્કાળ આ કુંવરો સાજા થાય. પ્રભુની લીલા અકળ છે. પુરૂષોત્તમ પ્રભુની કૃપા થાય તો બારણે આવેલો કાળ પાછો ફરે.”

રાજાએ તો તરત નગરમાં ઢંઢેરો પિટાવ્યો. સવા લાખ સોનામહોરનું ઈનામ જાહેર કર્યું. ઈનામની લાલચે ઘણી સ્ત્રીઓ આવી. અંજલિઓ છાંટી પણ કુંવર ઊભા ન થયા. આ ઢંઢેરો નગરમાં લાકડા વેચવા આવેલી એક ગરીબ ભીલડીએ સાંભળ્યો.તે પૂર્ણ પતિવ્રતા હતી. તે આજીવન પુરૂષોત્તમ વ્રત કરતી હતી. નિત્ય પ્રભુનું ધ્યાન-પૂજા કરતી. કાયમ વ્રત-ઉપવાસ-એકટાણાં કરતી. તરત એ મહેલે દોડી આવી. માથેથી લાકડાનો ભારો પણ ન ઉતાર્યો.

પહેરગીરને કેટલાય કાલાવાલાં કર્યા ત્યારે માંડ અંદર જવા દીધી. એના દેદાર જોઈને રાજાને વિશ્વાસ તો ન આવ્યો, પણ ડૂબતાને તણખલાનો સહારો, એમ માની હા પાડી. ભીલડીએ જમણા હાથમાં ગંગાજળ લઈ સંકલ્પ કર્યો. પ્રભુ પુરૂષોત્તમને પ્રાર્થના કરી અને ગંગાજળ છાંટતાં જ બંને કુંવરો આળસ મરડીને ઊભા થયા અને ભીલડીના પગમાં પડી ગયા.

રાજા રાણી ગળગળા થઈ ગયા. પછી ભીલડીને સવા લાખ સોનામહોરો આપી. ભીલડીએ એ બધું ધન દાનમાં આપી દીધું. વાત નગરમાં ફેલાતાં જ સૌને પુરૂષોત્તમ માસનો મહિમા સમજાવ્યો. સૌએ આ પવિત્ર વ્રત કરવાનો સંકલ્પ કર્યો. ભીલડીએ જીવનભર વ્રત કર્યું અને અંતકાળે કુટુંબસહિત સદેહે ગોલોકમાં ગઈ.

હે પુરૂષોત્તમ રાય ! તમે જેવા ભીલડીને ફળ્યા એવા સૌને ફળજો.

 

હવે પરમ પ્રભુ શ્રીકૃષ્ણ (પુરૂષોત્તમ) ભગવાનનું  સંકીર્તન કરીએ.

સંકીર્તન

બોલ કનૈયા બોલ, તું તો જેલમાં જન્મ્યો

બોલ કનૈયા બોલ, તું તો જેલમાં જન્મ્યો,

ના રે ના હું તો અવિનાશી પ્રગટ્યો.

બોલ કનૈયા બોલ તારા વાસુદેવ પિતા છે,

ના રે ના મારા પરમધામ પિતા છે.

બોલ કનૈયા બોલ તારી દેવકી રે માતા છે,

ના રે ના મારી ધરતી રે માતા છે.

બોલ કનૈયા બોલ તું તો મથુરાનો વાસી છે,

ના રે ના હું તો ભક્ત હૃદયવાસી છું.

બોલ કનૈયા બોલ તારું ગોકુળિયું ગામ છે,

ના રે ના એ તો મારું પરમધામ છે.

બોલ કનૈયા બોલ તારે માથે ગંગાજ્ઞાન છે,

ના રે ના મારું ગીતા રે જ્ઞાન છે.

બોલ કનૈયા બોલ તારી આંખોમાં જાદુ છે,

ના રે ના એ તો દિવ્ય રે તેજ છે.

બોલ કનૈયા બોલ તારે સોળસો નારી છે,

ના રે ના હું તો બાળબ્રહ્મચારી છું.

બોલ કનૈયા બોલ તું તો લક્ષ્મીજીનો નાથ છે,

ના રે ના હું તો નિર્ધનનો નાથ છું.

બોલ કનૈયા બોલ તને રાધા બહુ પ્યારી છે,

ના રે ના મને બંસી બહુ પ્યારી છે.

બોલ કનૈયા બોલ હવે આખરે તું કોણ છે,

પ્રભુ બોલ્યા હું તો પ્રેમ સ્વરૂપ છું.

બોલ કનૈયા બોલ હવે હું હારી,

ના રે ના તું તો મારામાં સમાણી.

 

હવે આપણે કરીએ શ્રી પુરૂષોત્તમ ભગવાનની આરતી અને થાળ જે માટે નીચેની લિંક પર ક્લિક કરો.

પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો છવ્વીસમો અધ્યાય અને ઉપવાસનું ફળ નામની વાર્તા…..

જુલાઇ 12, 2015

જય શ્રીકૃષ્ણ મિત્રો/વડીલો,

          આજે છે પવિત્ર પાવન પુરૂષોત્તમ માસના કૃષ્ણ પક્ષની અગિયારશ તો આ વદ ૧૧ ના શુભ દિને માણીએ પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો છવ્વીસમો અધ્યાય અને ઉપવાસનું ફળ  નામની વાર્તા…..

 

અધ્યાય છવ્વીસમો : વ્રતના નિયમો છોડવાની વિધિ

vishnu_parama_ekadashi

વાલ્મીકિ બોલ્યા : “હે રાજન ! હવે હું તને સમગ્ર પાપોનો નાશ કરવા તથા ગરુડધ્વજ ભગવાનને પ્રસન્ન કરવા જે નિયમો લીધા હોય તેઓનો વિધિપૂર્વક ત્યાગ કરવાનું જણાવું છું.”

હે રાજન ! જે માણસે (પુરૂષોત્તમ માસમાં) રાત્રે એકટાણું કરવાનો નિયમ લીધો હોય તેણે બ્રાહ્મણને જમાડવા અને પછી નિયમ છોડવો. જેણે આખો મહિનો વ્રત કરી તેલ છોડ્યું હોય તેણે દૂધનું દાન કરવું. જેણે પગરખાં ન પહેરવાનો નિયમ લીધો હોય તેણે પગરખાનું દાન કરવું. અમાસના દિવસે ભોજન કરવાનો નિયમ લીધો હોય તેણે દક્ષિણા સાથે ગાયનું દાન કરવું. જેણે મૌન ધરવાનો નિયમ લીધો હોય તેણે ઘંટડીનું તથા સોના સાથે તેલનું દાન કરવું અને એક બ્રાહ્મણ સ્ત્રી તથા પુરૂષને ઘી-દૂધવાળું ઉત્તમ ભોજન કરાવવું. જે માણસે એકાંતરે ઉપવાસ વ્રત કર્યું હોય તેણે આઠ કળશોનું દાન કરવું. એ બધાં કળશો વસ્ત્ર સાથે તથા સોનાથી યુક્ત હોવા જોઈએ અને માટીના કે (શક્તિ હોય તો) તદ્દન સોનાના પણ આપી શકાય છે.

ઉપરાંત ગાડાની ઘોંસરીમાં જોડી શકાય એવો શક્તિશાળી બળદ પણ દાનમાં આપવો. જે મનુષ્ય એક અન્નથી મળમાસને સેવે છે તે ઉત્તમ ગતિને પામે છે. અધિક માસમાં માત્ર એક વાર રાતે જમે છે તે રાજા થાય છે અને તેની સર્વ કામનાઓ પૂર્ણ થાય છે, એમાં સંશય નથી. બપોરના સમયે મુનિઓ જમે છે. દિવસના પાછલા ભાગમાં પિતૃઓ ખાય છે અને આત્મજ્ઞાની તો છેક સાંજના ભોજન કરે છે. માટે તે સર્વ વેળા ઓળંગીને (સાયંકાળ વીત્યા પછી) ભોજન કરે છે તે રાજા થાય છે.

એટલું જ નહી, પણ તેના બ્રહ્મહત્યાદિ પાપો નાશ પામે છે. શ્રીહરિને પ્રિય એ પુરૂષોત્તમ માસમાં અડદ ન ખાવાથી મનુષ્ય સર્વે પાપોથી મુક્ત થઈ વિષ્ણુલોકમાં જાય છે. હે રાજન! ભક્તિથી પણ સર્વકાળે દર્ભનો કુચો પાસે ન રાખવો. કારણકે તે અતિ પવિત્ર છે. (કેવળ અમુક પવિત્રધર્મ ક્રિયા કરતી વખતે જ પાસે રખાય. પણ સર્વકાળે રખાય નહી.)

કપિલા ગાયનું દૂધ પીવું નહી, જનોઈ પહેરવી નહી અને વૈદિક ક્રિયા કરવી નહી. (એમ શૂદ્ર માટે તે તે શાસ્ત્રીય ક્રિયાઓનો નિષેધ છે) છતાં તે વૈદિક આજ્ઞાનો અનાદર કરી જે શૂદ્ર તે તે વેદોક્ત કર્મ કરે છે તે પોતાના પિતૃઓ સાથે નરકમાં ડૂબે છે. શૂદ્રે પ્રણવ મંત્રનો ઉચ્ચાર કરવો નહી. શૂદ્ર તો બ્રાહ્મણને માત્ર નમસ્કાર કરવાથી જ પાપમાંથી છૂટી જાય છે.

આમ પુરૂષોત્તમ માસનું વ્રત પરિપૂર્ણ કરવું. હે રાજન ! મેં તને આ ઉત્તમ ધર્મ બતાવ્યો, જે કલ્યાણકારી, પાપનાશક અને ઉત્તમ ફળ આપનાર છે. માધવ ભગવાનની પ્રસન્નતાના કારણે આ મનોહર રહસ્યનો નિત્ય પાઠ કરવો. હે રાજન ! જે મનુષ્ય આ સાંભળે છે અથવા દરરોજ આનો પાઠ કરે છે તે જ્યાં યોગીશ્વર શ્રીહરિ બિરાજે છે તે શ્રેષ્ઠલોકમાં જાય છે.

“ શ્રી બૃહન્નારદીય પુરાણ” ના પુરૂષોત્તમ માહાત્મ્યનો

“વ્રતના નિયમો છોડવાની વિધિ” નામનો છવ્વીસમો અધ્યાય સંપૂર્ણ.

 

હવે પતિતપાવન પુરૂષોત્તમ માસની કથાનું રસપાન કરીએ.

ઉપવાસનું ફળ

upavas

એક નગરીમાં એક અતિ સ્વરૂપવાન બ્રાહ્મણ કન્યા રહેતી હતી. એ જેટલી સુખી હતી એટલી જ ધર્મનિષ્ઠ હતી. બારેમાસ વ્રત-તપ અને ધર્મધ્યાન કરતી. એક વિશ્વાસુ દાસી ઘરનું બધું કામ કરતી. એમ કરતાં પવિત્ર પુરૂષોત્તમ માસ આવ્યો. બ્રાહ્મણ કન્યાએ ઉપવાસ શરૂ કર્યા. રોજ નદીએ નહાવા જાય. વાર્તા સાંભળે અને આખો દિવસ પ્રભુ ભજન કરે.

દાસી સવાર-સાંજ જમે અને વિચારે કે પ્રભુએ પેટ આપ્યું છે તો ખાવા માટે, નાહક શું કામ ભૂખ્યા મરવું ?

એમ કરતાં પંદર દિવસ વીતી ગયા. દાસી એકાએક માંદી પડી. એવી માંદી પડી કે મોત નજીક આવી ગયું. રોગ અસાધ્ય હતો. વૈદોએ હાથ ધોઈ નાખ્યા.

મોત નજર સામે દેખાતાં દાસીએ બ્રાહ્મણ કન્યાને બોલાવી અને રડતાં રડતાં કહ્યું : “આવો અમુલખ મનખાવતાર મળ્યો ચતાં મેં જિંદગીમાં કોઈ વ્રત કર્યું નથી,દાન-પુણ્ય કર્યાં નથી, કદી ભૂખ્યાની આંતરડી ઠારી આશિષ મેળવ્યા નથી, ઉપવાસ કરવાને બદલે ત્રણ-ત્રણ ટંક પેટ ભરીને ખાધું છે. મારો અવતાર એળે ગયો. હવે નક્કી મારો નર્કમાં વાસ થશે. મને ડંખ એ વાતનો છે કે તમારા પવિત્ર પાવન સંગમાં રહેવા છતાં મને કદી સત્કર્મનો વિચાર ન આવ્યો. હે દેવી ! મને મુક્તિ મળે એવું કાંઈક કરો.

ત્યારે દયાળુ બ્રાહ્મણ કન્યા બોલી : “હે દાસી ! અંત સમયે સંતાપ કરવો નકામો છે. ગયા ભવમાં પુણ્ય કર્યા હોય તો આ ભવમાં ધર્મમાં મન લાગે. છતાં તેં મારી ઘણી સેવા કરી છે. તારા લીધે જ હું વ્રત-તપ કરી શકી છું. બોલ, તારે શું જોઈએ છે ? તારા અંતકાળે હું તારું દિલ નહી દુભવું. તારી ઈચ્છા અવશ્ય પૂરી કરીશ.”

ત્યારે દાસી ગળગળા અવાજે બોલી : “હે દેવી ! તમે પવિત્ર પુરૂષોત્તમ માસ સેવી રહ્યા છો. મેં સાંભળ્યું છે કે આ માસમાં ઉપવાસ કરનારને અલૌકિક ફળ મળે છે, કૃપા કરીને મને એક ઉપવાસનું ફળ આપો. કદાચ મારું કલ્યાણ થઈ જાય.”

બ્રાહ્મણ કન્યાએ તત્કાળ જમણા હાથમાં જળ લીધું ને પુરૂષોત્તમ પ્રભુનું નામ લઈને દાસીને એક ઉપવાસનું ફળ અર્પણ કર્યું. એ જ ક્ષણે દાસીના શ્વાસ બંધ થઈ ગયા. એ જ ક્ષણે દેવલોકમાંથી વિમાન આવ્યું અને દાસી એમાં બેસીને સ્વર્ગે ગઈ. એક દિવસના પુણ્ય બળે દાસીએ ઘણા સમય સુધી સ્વર્ગસુખ ભોગવ્યું. ત્યાર બાદ તે કાશીના ધર્મિષ્ઠ રાજાના ઘેર કુંવરી તરીકે જન્મી.એ ભવમાં એણે આજીવન પુરૂષોત્તમ વ્રત કર્યું.

હે પૂર્ણ પુરૂષોત્તમ પ્રભુ ! તમે જેવા દાસીને ફળ્યા એવા સૌને ફળજો.

 

હવે પરમ પ્રભુ શ્રીકૃષ્ણ (પુરૂષોત્તમ) ભગવાનનું  સંકીર્તન કરીએ.

સંકીર્તન

ધન્ય એકાદશી

 

આજે એકાદશી આજે એકાદશી

તનમન પાવન કરનારું વ્રત…       આજે એકાદશી

 

આજે હરિજન હૈયે હોંશ ધરી (૨)

કરે ભજન પ્રભુનું ભાવ ધરી (૨)

આજે અવર ઉપાધિ અલગ કરી… આજે એકાદશી

 

આજે હરિજનને હરિમય થાવું (૨)

આજે અન્ય સ્થળે નવ અથડાવું (૨)

આજે નામામૃત પીવું પાવું… આજે એકાદશી

 

ઉત્તમ વ્રત એક જ એકાદશી (૨)

હરિજન વૈષ્ણવને હૃદયવસી (૨)

આજે કીર્તન કરવું કમર કસી… આજે એકાદશી

 

આજે વિનય વિવેક વિરાગે વસી (૨)

ખોટી ખટપટથી દૂર ખસી (૨)

આજે રામરટણની બાંધો રસી… આજે એકાદશી

 

આ એકાદશી તારણ તરણી છે (૨)

તે તો સ્વર્ગ જવાની નીસરણી છે… આજે એકાદશી

પરમા એકાદશી

vishnu_parama_ekadashi

અધિક માસની કૃષ્ણ પક્ષ (વદ) એકાદશીનું નામ પરમા એકાદશી છે. આ દિવસે નરોત્તમ એવા વિષ્ણુનું પૂજન અને વ્રત કરવાનો વિધિ છે.

સુમેધા નામનો એક બ્રાહ્મણ મહાન ધર્મનિષ્ઠ હતો. તેની પત્ની પણ પતિપરાયણ હતી. પૂર્વજન્મના દોષને લીધે તે દંપતિ બહુ નિર્ધન હતાં. ભિક્ષા માંગીને તે પોતાનો ઉદરનો નિર્વાહ કરતા હતા. તેની સાધ્વી સ્ત્રી પણ ભૂખ્યે પેટે પતિસેવામાં હાજર રહેતી હતી. આ ભૂખના દુ:ખથી તે અત્યંત નિસ્તેજ અને શુષ્ક થઈ ગઈ હતી.

પતિ પોતાની પત્નીનું આદુ:ખ જાણતો હતો, પરંતુ તેનો કોઈ પણ ઈલાજ ન હતો. એક વાર તેણે પત્નીને પોતાની પાસે બોલાવીને કહ્યું : ‘હે સ્ત્રી ! આપણા દુર્ભાગ્યથી આપણી નિર્ધન અવસ્થા ટળી શકતી નથી. આખા શહેરમાં મને કોઈ ભિક્ષા આપતું નથી અને દેશમાં દાન આપનારાઓ પણ હવે રહ્યા નથી, માટે મને ઈચ્છા છે કે પરદેશમાં જઈને પુરુષાર્થ અજમાવું.”

પતિના વાક્યથી પત્ની દુ:ખી થઈ, તેણેઅશ્રુભરી આંખોથી કહ્યું : “હે નાથ ! હું અબુધ સ્ત્રી આપને શું સલાહ આપું ? છતાં આપની અર્ધાંગના તરીકે હું આપને કહું છું કે પરદેશમાં જઈને પણ ભાગ્ય વિના કાંઈ મળી શકતું નથી. ભાગ્ય વિનાના મનુષ્યને સોનાના મેરૂ પર્વત પાસે ઊભો રાખવામાં આવે તો પણ તે સોનાને બદલે પત્થર ઉઠાવી લે છે. પૂર્વજન્મમાંઆપએલું અન્ન, વસ્ત્ર, ધન ને કીર્તિ બીજા જન્મમાં સાંપડે છે. માટે આપણે પૂર્વમાં કાંઈ આપ્યું નહી હોય તો પ્રયત્ન કરવાનો કોઈ અર્થ નથી, જે મળે તેમાં સંતોષ માનીને ઈશ્વરચિંતન કરીને અહીં જ રહો. હું કેવળ આપના આધારે જ જીવું છું. પતિ પરદેશ ગયા બાદ સ્ત્રીને માતા, પિતા, ભાઈ કે બહેન કોઈ સંઘરતું નથી.”

પતિ-પત્નીનો આ વાર્તાલાપ ચાલતો હતો, ત્યાં જ એક કૌંડિન્ય નામના મુનિ પધાર્યા.દૈવયોગે આવેલાઆ અતિથિનો આ બ્રાહ્મણ દંપતિએ સત્કાર કર્યો. બ્રાહ્મણે વંદન કરીને પૂછ્યું : “હે મુનિરાજ ! આપના પધારવાથી અમો કૃતકૃત્ય થયા છીએ, આપ મને કૃપા કરીને અમારી દરિદ્રાવસ્થા દૂર કરવાનો ઉપાય બતાવો. આપના પધાર્યા પહેલા અમારા વચ્ચે એ જ વાર્તાલાપ ચાલતો હતો.”

ઋષિએ કહ્યું : “પાપ,સંતાપ અને દરિદ્રતાનું દુ:ખ દૂર કરનારું અધિક માસની કૃષ્ણ એકાદશીનું વ્રત તમે કરો. આ વ્રત સર્વ પ્રથમ કુબેર નામના દેવે કર્યું હતું. ભગવાન શંકરે તેમનાવ્રતથી પ્રસન્ન થઈનેતેમને ધનના અધિપતિ બનાવ્યા. સત્યવાદી હરિશ્ચંદ્રે પણ આ વ્રત કર્યું. તેનાથી તેમને સ્ત્રી, પુત્ર અને ગયેલું રાજ્ય પાછું મળ્યું.’ આમ કહી ઋષિએ તેમને વ્રતનો વિધિ કહી સંભળાવ્યો.

સમય આવતાં બંને પતિ-પત્નીએ પરમા એકાદશીનું વ્રત કર્યું. આ એકાદશીથી લઈને વ્રત-ઉપવાસ સહિત અમાવસ્યા સુધીનું પંચરાત્ર કર્યું. આથી ઈશ્વરેચ્છાએ એ શહેરના રાજાનો પુત્ર એને ત્યાં આવ્યો. અને તેને રહેવા માટે સુંદર મકાન, વિવિધ વસ્ત્રાલંકારો અને આજીવિકા ચલાવવા માટે એક ગામ આપ્યું.

આવી રીતે આ એકાદશીના પ્રભાવથી બ્રાહ્મણ અને તેની પત્નીએ સુખ-સંપત્તિઅને મોક્ષસુખ પ્રાપ્ત કર્યું.

જે કોઈ આ અધિકમાસની એકાદશીનું વ્રત કરે છે, અથવા આ આખ્યાન વાંચે કે સાંભળે છે, તેની ઈચ્છાઓ સફળ થાય છે અને મુક્તિ પામે છે.

 

હવે આપણે કરીએ શ્રી પુરૂષોત્તમ ભગવાનની આરતી અને થાળ જે માટે નીચેની લિંક પર ક્લિક કરો.

પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો પચીસમો અધ્યાય અને ગુરુ શિષ્યની વાર્તા…..

જુલાઇ 11, 2015

જય શ્રીકૃષ્ણ મિત્રો/વડીલો,

          આજે છે પવિત્ર પાવન પુરૂષોત્તમ માસના કૃષ્ણ પક્ષની દસમ તો આ વદ ૧૦ ના શુભ દિને માણીએ પુરૂષોત્તમ માસની માહાત્મ્ય કથાનો પચીસમો અધ્યાય અને ગુરુ શિષ્યની વાર્તા…..

 

અધ્યાય પચીસમો : પુરૂષોત્તમ માસની ઉદ્યાપનવિધિ

adhik-mass

દ્રઢધન્વાએ પૂછ્યું : “હે મહામુનિ ! મને પુરૂષોત્તમ માસનો ઉદ્યાપનવિધિ બતાવો.”

ઋષિએ કહ્યું : “હે રાજન ! પુરૂષોત્તમ માસના કૃષ્ણ પક્ષની આઠમ-નોમ અથવા ચૌદશને દિવસે આ વ્રતનું ઉદ્યાપન કરવું. ત્રીસ સુપાત્ર બ્રાહ્મણોને નિમંત્રણ દેવું અને પોતાને ત્યાં અર્ધો મણ, દસ શેર, પાંચ શેર કે અ‍ઢી શેર પાંચ પ્રકારના ધાન્યનું સર્વઁતોભદ્ર નામનું ઉત્તમ મંડલ રચવું. એના પર સોનાના, રૂપાના, તાંબાના અથવા માટીના છિદ્ર વિનાના ચાર કળશ સ્થાપિત કરવા. તેના પર ફળ મૂકવાં. વસ્ત્રો પુષ્પ, ચંદન આદિથી તેની પૂજા કરવી. તેમાં પંચપલ્લવ મૂકવા અને વાસુદેવ, બળભદ્ર,પ્રદ્યુમન અને અનિરુદ્ધ એ ચારે મૂર્તિઓનું ક્રમવાર ચારે દિશામાં સ્થાપન કરવું ને ચાર બ્રાહ્મણો પાસે જપ કરાવીને ભોજન વસ્ત્રો અને દક્ષિણા આપવી. ચારે દિશામાં દીપકો મૂકવા અને પત્ની સહિત ભગવાન પુરૂષોત્તમની પૂજા કરવી તથા “વાસુદેવાય સ્વાહા:” એ મંત્રથી તલનો હોમ કરવો. પૂજા કરનાર બ્રાહ્મણને તથા તેની પત્નીને પ્રસન્ન કરીને વાછરડા સહિત ગાયનું દાન આપવું. બની શકે તો ત્રીસ કાંસાના વાડકામાં ત્રીસ-ત્રીસ માલપુડા મૂકીને દાન આપવું.નોંતરેલા બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવી દક્ષિણા આપવી. બ્રાહ્મણ પત્નીઓને વાંસના સુપડાં, હળદર, કંકુ તથા બંગડીઓ દાનમાં આપવી. તે પછી ભગવાન પુરૂષોત્તમની પ્રાર્થના કરી વ્રતની ભૂલચૂક માટે ક્ષમા માંગવી અને તે પછી ગૌ ગ્રાસ તથા શ્વાનભાગ કાઢી કુટુંબ સાથે પોતે ભોજન કરવું.

વ્રતના છેલ્લા દિવસે રાત્રે જાગરણ કરવું અને પુરૂષોત્તમ ભગવાનનું વિસર્જન કરીને વ્રત પૂર્ણ કરવું. આ વ્રત અને ઉદ્યાપન જે કોઈ સ્ત્રી-પુરૂષ શ્રદ્ધાપૂર્વક કરે છે તે ઘણાં સુખો ભોગવીને વૈકુંઠમાં જાય છે.

“ શ્રી બૃહન્નારદીય પુરાણ” ના પુરૂષોત્તમ માહાત્મ્યનો

“પુરૂષોત્તમ માસની ઉદ્યાપનવિધિ” નામનો પચીસમો અધ્યાય સંપૂર્ણ.

 

હવે પતિતપાવન પુરૂષોત્તમ માસની કથાનું રસપાન કરીએ.

ગુરુ શિષ્યની વાર્તા

guru shishya

એક નદીના કિનારે એક સંતનો આશ્રમ હતો. સંતને એક શિષ્ય હતો. સંત ઘણા જ્ઞાની અને શિષ્ય ઘણો જિજ્ઞાસુ. પાવન પુરૂષોત્તમ માસ આવતાં ગુરૂએ વ્રતની તૈયારી કરી અને શિષ્યને પણ આ વ્રત કરવા જણાવ્યું ત્યારે શિષ્યે પૂછ્યું કે પુરૂષોત્તમ ભગવાન પ્રસન્ન થાય તો શું આપે ?

ગુરુ બોલ્યા : “હે વત્સ ! પુરૂષોત્તમ પ્રભુનો મહિમા અપાર છે. આ મહિનામાં દાન-ધ્યાન, જપ-તપ કરનારનું જીવન સફળ થઈ જાય. પૂર્ણ શ્રદ્ધાથી વ્રત કરવાથી સુખ-સમૃદ્ધિ મળે, અને વ્રતના ઉજવણાના સમયે બ્રહ્મભોજન વખતે સાક્ષાત પ્રભુનાં દર્શન થાય.

શિષ્યે વિચાર કર્યો કે આટલી સહેલાઈથી પ્રભુનાં દર્શન થતાં હોય તો તો આ વ્રત કરવું જ જોઈએ. શિષ્યે તો વ્રત કર્યું. ઉજવણાના દિવસે એક સો એક બ્રાહ્મણ નોંતર્યા. લચપચતા લાડુ બનાવ્યા અને જાતે દેખરેખ રાખવા લાગ્યો. બ્રાહ્મણો જમતા હતા એ વખતે એક મેલોઘેલો દુર્ગંધ મારતો કૃશ કાયાવાળો ભિખારી ત્યાં આવ્યો અને કરગરવા લાગ્યો : “હે ભાઈ ! હું એક અઠવાડિયાથી ભૂખ્યો છું.હવે તો ચાલી પણ શકતો નથી.માટે મને થોડુંક ભોજન આપો, જેથી મારી ભૂખ સંતોષાય.” શિષ્યને તો ભિખારીના દરહણ જોઈને એવી સૂગ ચઢી કે તેને ધક્કા મારીને બહાર કાઢ્યો,પણ ભિખારી કરગરતો ત્યાં જ ઊભો રહ્યો અને ભોજન  માટે વિનવવા લાગ્યો ત્યારે ક્રોધથી આકળો બનેલો શિષ્ય લાકડી લઈને ભિખારી ઉપર તૂટી પડ્યો. ભિખારીને માર મારીને બહાર કાઢ્યો. ભિખારીના ગયા પછી હાશકારો કરતો તે પ્રભુની રાહ જોવા લાગ્યો. હમણાં પ્રભુ પ્રગટ થાય અને દર્શન કરીને જીવન સફળ કરી લઉં.

બ્રાહ્મણો જમી જમીને ઊભા થવા લાગ્યા પણ પ્રભુ ન પ્રગટ્યા. દક્ષિણા લઈને બ્રાહ્મણો વિદાય થઈ ગયા તોય પ્રભુ ન પ્રગટ્યા. ત્યારે શિષ્ય આવ્યો ગુરુ પાસે, ફરિયાદ કરી કે પ્રભુ તો આવ્યા જ નહી. ગુરુ બોલ્યા કે પ્રભુ ન આવે એવું બને જ નહીં. શિષ્યે સોગંદ ખાઈને કહ્યું કે કોઈ આવ્યું નથી. ત્યારે ગુરુએ સમાધિમાં જોયું. બધી વાત જાણી લીધી પછી શિષ્યને કહ્યું કે પ્રભુ તો આવ્યા હતા, પણ તારી આંખો એને ઓળખી ન શકી. જેને તે લાકડીઓ ફટકારી તે સ્વયં પ્રભુ હતા.

શિષ્યના ગળે વાત ન ઊતરી ત્યારે શિષ્યને ખાત્રી કરાવવા ગુરુએ પૂર્ણ શ્રદ્ધાથી પ્રભુને યાદ કર્યા. તત્કાળ પુરૂષોત્તમ પ્રભુ પ્રગટ થયા. પ્રભુના શરીર પર લાકડીના સોળ જોઈને શિષ્ય પ્રભુના પગમાં પડી ગયો. પ્રભુ બોલ્યા: “ હે અજ્ઞાની ! મારાં અનેક રૂપો છે અને હું ક્યારે કયા સ્વરૂપે પ્રગટ થાઉં તે કોઈ જાણી શકતું નથી. જે પ્રાણીમાત્ર પર દયા રાખે છે તે જ મને ઓળખી શકે છે. માટે હવે ક્યારેય કદી પણ કોઈનો અનાદર ના કરતો અને ભૂખ્યાને ભોજન કરાવજે. એ અન્ન સીધુ મને પહોંચે છે.” દયાળુ પ્રભુએ એને માફ કરીને અન્નદાનનું મહત્વ સમજાવ્યું.

પ્રભુના દર્શનથી ધન્ય થયેલા એ શિષ્યના મનનો મેલ ધોવાઈ ગયો અને તેણે જીવમાત્ર પ્રત્યે દયા રાખી આખી જિંદગી અન્નક્ષેત્ર ચલાવ્યું અને અંતે વૈકુંઠને પામ્યો.

હે પુરૂષોત્તમ નાથ તમે જેવા ગુરુ-શિષ્યને ફળ્યા એવા સૌને ફળજો.

 

હવે પરમ પ્રભુ શ્રીકૃષ્ણ (પુરૂષોત્તમ) ભગવાનનું  સંકીર્તન કરીએ.

સંકીર્તન

પીળા ઝબલાંવાળો લાલો

(ઢાળ : એક રાજાને છ-છ રાણી ઝમકુડી રે ઝમકુડી રે )

 

પીળા ઝબલાંવાળો લાલો કનૈયો દેખાય છે.

માથે મોર પીંછાવાળો કનૈયો દેખાય છે.

હાથે હેમની પહોંચીવાળૉ કનૈયો દેખાય છે.

બાંયે બાજુબંધવાળો કનૈયો દેખાય છે.

કેડે તો કંદોરાવાળો કનૈયો દેખાય છે.

કંઠે તો સોનમાળાવાળો કનૈયો દેખાય છે.

ઠુમક ઠુમક ચાલવાળો કનૈયો દેખાય છે.

ઘુઘરીયાળા વાળવાળો કનૈયો દેખાય છે.

મંદ મંદ હાસ્યવાળો કનૈયો દેખાય છે.

મોઢે માખણ-છાશવાળો કનૈયો દેખાય છે.

ખેંચતો એ ખાયણાવાળો કનૈયો દેખાય છે.

ઢોંગી સૂતો પાયવાળો કનૈયો દેખાય છે.

યશોદાના પ્રેમવાળો કનૈયો દેખાય છે.

નારાયણના રૂપવાળો કનૈયો દેખાય છે.

 

હવે આપણે કરીએ શ્રી પુરૂષોત્તમ ભગવાનની આરતી અને થાળ જે માટે નીચેની લિંક પર ક્લિક કરો.